Hoàn thiện hành lang pháp lý cho khu công nghiệp, khu kinh tế – Nền tảng thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững
Sự phát triển mạnh mẽ của các khu công nghiệp (KCN) và khu kinh tế (KKT) trong hơn ba thập kỷ qua đã khẳng định vai trò quan trọng của mô hình này trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Tuy nhiên, bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, cùng với sự thay đổi nhanh chóng của hệ thống pháp luật hiện hành, đang đặt ra yêu cầu cấp thiết phải xây dựng và hoàn thiện hành lang pháp lý riêng, đồng bộ, mang tính đột phá cho KCN, KKT nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, thu hút đầu tư và phát triển bền vững.
1. Nghị định 35/2022/NĐ-CP – Bước tiến quan trọng trong quản lý KCN, KKT
Thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước trong khu công nghiệp, khu kinh tế theo Nghị định số 35/2022/NĐ-CP ngày 28/5/2022 của Chính phủ về quản lý khu công nghiệp và khu kinh tế, hệ thống chính sách liên quan đã được điều chỉnh, sửa đổi và bổ sung, tháo gỡ một số vướng mắc tồn tại trước đó. Nghị định đã góp phần hoàn thiện khung pháp lý, tạo môi trường đầu tư thuận lợi, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước, đồng thời đặt nền móng cho việc hình thành hành lang pháp lý chuyên biệt về KCN, KKT.
Tuy nhiên, trong bối cảnh các luật quan trọng như Luật Quy hoạch, Luật Đầu tư, Luật Đất đai, Luật Xây dựng, Luật Bảo vệ môi trường… đã và đang có nhiều thay đổi, không ít quy định tại Nghị định 35/2022/NĐ-CP đã bộc lộ những điểm chưa còn phù hợp, thậm chí chồng chéo, gây khó khăn trong triển khai thực tiễn.
2. Thành tựu và những tồn tại trong phát triển KCN, KKT
Tính đến nay, cả nước đã thành lập 443 khu công nghiệp với tổng diện tích đất tự nhiên khoảng 138.900 ha, trong đó 301 khu công nghiệp đã đi vào hoạt động, tỷ lệ lấp đầy đạt từ 83% – 92% và 18 khu kinh tế cho thấy sức hút mạnh mẽ của mô hình này. Các KCN, KKT đã đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế, thu hút vốn đầu tư, đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa, giải quyết việc làm và chuyển dịch cơ cấu lao động theo hướng tích cực.
Tuy nhiên, quá trình phát triển cũng bộc lộ một số hạn chế, bất cập như: loại hình KCN, khu chức năng trong KKT chậm được đổi mới; chất lượng, hiệu quả thu hút đầu tư chưa cao; hiệu quả sử dụng đất còn hạn chế; liên kết vùng và chuỗi giá trị trong KCN, KKT còn yếu; các chính sách khuyến khích phát triển KCN mới (sinh thái, thông minh, chuyên ngành, đô thị – dịch vụ) chưa được quy định rõ ràng.
3. Yêu cầu cấp thiết xây dựng Luật Khu công nghiệp, Khu kinh tế
Trong bối cảnh mới, việc xây dựng Luật về Khu công nghiệp, Khu kinh tế là yêu cầu cấp bách và cần thiết. Luật không chỉ thể chế hóa chủ trương, chính sách và định hướng của Đảng, Nhà nước về phát triển KCN, KKT mà còn là nền tảng pháp lý riêng để điều chỉnh, hỗ trợ các mô hình mới như KCN sinh thái, KCN thông minh, khu đô thị công nghiệp – thương mại – dịch vụ, khu thương mại tự do, khu phi thuế quan, cũng như các cơ chế, chính sách đặc thù trong đầu tư, quản lý và phát triển hạ tầng.
Sự ra đời của luật này sẽ tạo bước đột phá trong việc đồng bộ hóa hệ thống pháp luật, khắc phục chồng chéo giữa các luật hiện hành, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho các địa phương – đặc biệt là những nơi có nhiều KCN, KKT – đẩy nhanh phát triển kinh tế – xã hội.
4. Hoàn thiện hành lang pháp lý – Động lực cho hội nhập và phát triển bền vững
Một hành lang pháp lý hoàn thiện cho KCN, KKT sẽ giúp Việt Nam nắm bắt cơ hội từ làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu, thu hút dòng vốn đầu tư FDI chất lượng cao, thúc đẩy chuyển đổi số và phát triển các ngành công nghệ xanh, năng lượng sạch.
Song song đó, việc xây dựng mô hình KCN, KKT theo hướng thông minh, sinh thái, hiện đại và thân thiện môi trường sẽ giúp nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững, đồng thời tạo ra các mô hình quản lý và phát triển kinh tế mới có khả năng cạnh tranh với khu vực và quốc tế.
Việc xây dựng Luật Khu công nghiệp, Khu kinh tế không chỉ là yêu cầu khách quan mà còn là bước đi chiến lược trong tiến trình hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Một hành lang pháp lý đồng bộ, minh bạch và phù hợp với thông lệ quốc tế sẽ là chìa khóa mở ra không gian phát triển mới cho các khu công nghiệp, khu kinh tế – những “đầu tàu” của công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế của Việt Nam.
Thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước trong khu công nghiệp, khu kinh tế theo Nghị định số 35/2022/NĐ-CP ngày 28/5/2022 của Chính phủ về quản lý khu công nghiệp và khu kinh tế, hệ thống chính sách liên quan đã được điều chỉnh, sửa đổi và bổ sung, tháo gỡ một số vướng mắc tồn tại trước đó. Nghị định đã góp phần hoàn thiện khung pháp lý, tạo môi trường đầu tư thuận lợi, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước, đồng thời đặt nền móng cho việc hình thành hành lang pháp lý chuyên biệt về KCN, KKT.
Tuy nhiên, trong bối cảnh các luật quan trọng như Luật Quy hoạch, Luật Đầu tư, Luật Đất đai, Luật Xây dựng, Luật Bảo vệ môi trường… đã và đang có nhiều thay đổi, không ít quy định tại Nghị định 35/2022/NĐ-CP đã bộc lộ những điểm chưa còn phù hợp, thậm chí chồng chéo, gây khó khăn trong triển khai thực tiễn.
2. Thành tựu và những tồn tại trong phát triển KCN, KKT
Tính đến nay, cả nước đã thành lập 443 khu công nghiệp với tổng diện tích đất tự nhiên khoảng 138.900 ha, trong đó 301 khu công nghiệp đã đi vào hoạt động, tỷ lệ lấp đầy đạt từ 83% – 92% và 18 khu kinh tế cho thấy sức hút mạnh mẽ của mô hình này. Các KCN, KKT đã đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế, thu hút vốn đầu tư, đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa, giải quyết việc làm và chuyển dịch cơ cấu lao động theo hướng tích cực.
Tuy nhiên, quá trình phát triển cũng bộc lộ một số hạn chế, bất cập như: loại hình KCN, khu chức năng trong KKT chậm được đổi mới; chất lượng, hiệu quả thu hút đầu tư chưa cao; hiệu quả sử dụng đất còn hạn chế; liên kết vùng và chuỗi giá trị trong KCN, KKT còn yếu; các chính sách khuyến khích phát triển KCN mới (sinh thái, thông minh, chuyên ngành, đô thị – dịch vụ) chưa được quy định rõ ràng.
3. Yêu cầu cấp thiết xây dựng Luật Khu công nghiệp, Khu kinh tế
Trong bối cảnh mới, việc xây dựng Luật về Khu công nghiệp, Khu kinh tế là yêu cầu cấp bách và cần thiết. Luật không chỉ thể chế hóa chủ trương, chính sách và định hướng của Đảng, Nhà nước về phát triển KCN, KKT mà còn là nền tảng pháp lý riêng để điều chỉnh, hỗ trợ các mô hình mới như KCN sinh thái, KCN thông minh, khu đô thị công nghiệp – thương mại – dịch vụ, khu thương mại tự do, khu phi thuế quan, cũng như các cơ chế, chính sách đặc thù trong đầu tư, quản lý và phát triển hạ tầng.
Sự ra đời của luật này sẽ tạo bước đột phá trong việc đồng bộ hóa hệ thống pháp luật, khắc phục chồng chéo giữa các luật hiện hành, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho các địa phương – đặc biệt là những nơi có nhiều KCN, KKT – đẩy nhanh phát triển kinh tế – xã hội.
4. Hoàn thiện hành lang pháp lý – Động lực cho hội nhập và phát triển bền vững
Một hành lang pháp lý hoàn thiện cho KCN, KKT sẽ giúp Việt Nam nắm bắt cơ hội từ làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu, thu hút dòng vốn đầu tư FDI chất lượng cao, thúc đẩy chuyển đổi số và phát triển các ngành công nghệ xanh, năng lượng sạch.
Song song đó, việc xây dựng mô hình KCN, KKT theo hướng thông minh, sinh thái, hiện đại và thân thiện môi trường sẽ giúp nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững, đồng thời tạo ra các mô hình quản lý và phát triển kinh tế mới có khả năng cạnh tranh với khu vực và quốc tế.
Việc xây dựng Luật Khu công nghiệp, Khu kinh tế không chỉ là yêu cầu khách quan mà còn là bước đi chiến lược trong tiến trình hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Một hành lang pháp lý đồng bộ, minh bạch và phù hợp với thông lệ quốc tế sẽ là chìa khóa mở ra không gian phát triển mới cho các khu công nghiệp, khu kinh tế – những “đầu tàu” của công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế của Việt Nam.
Tác giả bài viết: Thùy Trang VPB
Ý kiến bạn đọc
Bạn cần đăng nhập với tư cách là Thành viên chính thức để có thể bình luận
Những tin mới hơn
Những tin cũ hơn
